Kennis
Papieren medicijncupjes, PFAS en de SUP-richtlijn
Een papieren medicijncupje lijkt een makkelijke stap weg van plastic. Maar veel papieren cupjes hebben een laagje om waterdicht te zijn. Wat zit er in dat laagje, en welke Europese regels gelden ervoor?

Waarom papieren cupjes een laagje hebben
Bijgewerkt op 10 oktober 2026.
Papier zuigt vocht op. Een cupje van gewoon papier wordt slap als er siroop, water of een opgeloste tablet in zit. Daarom krijgen papieren cupjes vaak een barrière aan de binnenkant. Die barrière kan op twee manieren gemaakt zijn.
- Een plastic laag. Vaak is dat een dun laagje polyetheen (PE). Het cupje is dan van papier met plastic.
- Een behandeling met PFAS. PFAS maken papier vet- en waterafstotend. Dat zie je vooral bij papier en karton voor voedsel.
Aan de buitenkant zie je meestal niet welke van de twee het is. Daarom loont het om het aan je leverancier te vragen.
Wat zegt de SUP-richtlijn?
SUP staat voor single-use plastics, plastic voor eenmalig gebruik. Met deze Europese richtlijn wil de EU minder plastic wegwerpproducten en minder zwerfafval. De richtlijn kijkt niet alleen naar producten die helemaal van plastic zijn. Ook een product met een dunne plastic laag telt mee.
Papieren wegwerpcupjes hebben vaak een plastic coating om ze waterdicht te maken. Volgens de Europese regels gelden ze daardoor als plastic wegwerpproduct. Bron (uitleg en bron) Ook bioplastic, zoals PLA, geldt volgens de SUP-richtlijn als plastic. Dat geldt ook als het uit planten komt of biologisch afbreekbaar is. Bron (uitleg en bron)
Een overstap van plastic naar papier met een plastic laag haalt een cupje dus niet uit de SUP-richtlijn. Voor sommige productgroepen, zoals cupjes voor drank en bakjes voor eten, vraagt de richtlijn landen om extra maatregelen. Of en hoe die gelden voor medicijncupjes, hangt af van het product en van hoe je land de regels uitwerkt. Vraag dat na bij je leverancier of je inkoopadviseur.
Wat zijn PFAS?
PFAS is de naam voor een grote groep stoffen die door mensen zijn gemaakt. Ze stoten water, vet en vuil af. Daarom zitten ze in veel producten, van regenjassen tot antiaanbakpannen. PFAS breken in de natuur bijna niet af. Ze worden daarom ook wel eeuwige chemicaliën genoemd. Sommige PFAS zijn schadelijk voor de gezondheid en stapelen zich op in mensen en in het milieu.
In papier en karton voor voedsel werden PFAS veel gebruikt, omdat ze vet tegenhouden. Een papieren medicijncupje kan dezelfde behandeling hebben. Zeker weten doe je het alleen met een meting.
Welke PFAS-regels gelden er?
De Europese verpakkingsverordening beperkt sinds 12 augustus 2026 PFAS in verpakkingen die met voedsel in contact komen. Dit geldt voor verpakkingen die in contact komen met voedsel. Bron (uitleg en bron) De verordening werkt met grenswaarden voor PFAS in het materiaal. Een maker moet kunnen laten zien dat zijn verpakking daaronder blijft.
Of een medicijncupje onder deze regel valt, is niet vanzelfsprekend. Een medicijn is geen voedsel en een cupje op de afdeling is niet altijd een verpakking. Toch is de regel een goede maatstaf. Als PFAS in een cupje voor koffie niet meer mogen, wil je ze waarschijnlijk ook niet in een cupje voor medicijnen. Daarnaast werkt Europa aan een bredere beperking van PFAS, voor veel meer producten.
Wat vraag je aan je leverancier?
Koop je wegwerpcupjes in voor een ziekenhuis of zorginstelling? Stel deze vragen voordat je overstapt. Ze gelden voor elk materiaal, ook voor het onze.
- Waar is het cupje van gemaakt? Zit er een laag of coating op, en waarvan is die gemaakt?
- Is er bewust PFAS gebruikt, in het cupje of in de laag?
- Is het cupje gemeten op PFAS of op totaal fluor? Vraag om het rapport van het lab.
- Valt het cupje volgens de leverancier onder de SUP-richtlijn? Waarom wel of niet?
- Mag het materiaal in contact komen met voedsel, en is daar een verklaring voor?
- Is het cupje getest met de medicijnen, dranken en vijzels die jullie gebruiken?
- Waar gaat het cupje na gebruik heen, en past dat bij de afvalstromen van jullie ziekenhuis?
Twijfel je over de antwoorden? Bespreek ze dan met de ziekenhuisapotheek en de afdeling die over afval en duurzaamheid gaat.
En ons cupje?
Dezelfde vragen gelden voor ons. Dit is wat we nu kunnen zeggen. Het cupje is van cellulose, zonder coating, extra laag of toevoegingen. Er zit geen plastic in. Eigen gegevens (uitleg en bron) We gebruiken geen PFAS en geen coating. Dit gaat over wat we gebruiken, niet over een testresultaat. Het cupje is nog niet getest op fluor. Eigen gegevens (uitleg en bron)
Hoe bacteriële cellulose onder de SUP-richtlijn valt, is nog niet duidelijk. Daarom beweren we daar niets over. Hoe ons materiaal verschilt van papier en PLA, lees je in Papier, PLA of bacteriële cellulose? Wil je eerst minder cupjes gebruiken? Lees dan Eerst verminderen, dan vervangen.
Vragen
Veelgestelde vragen over papieren cupjes en PFAS
Zit er PFAS in papieren medicijncupjes?
Niet altijd. Vaak is de laag in een papieren cupje van plastic. Soms is het papier met PFAS behandeld. Aan de buitenkant zie je dat niet. Alleen een meting of een eerlijke opgave van je leverancier geeft uitsluitsel.
Is een papieren cupje met een coating plastic?
Volgens de Europese regels wel, als de coating van plastic is. Geldt voor papieren cupjes met een plastic binnenlaag of coating.
Wat betekent SUP?
SUP staat voor single-use plastics, plastic voor eenmalig gebruik. De SUP-richtlijn is de Europese richtlijn die plastic wegwerpproducten en zwerfafval moet verminderen.
Sinds wanneer zijn PFAS in voedselverpakkingen beperkt?
De Europese verpakkingsverordening beperkt sinds 12 augustus 2026 PFAS in verpakkingen die met voedsel in contact komen.
Geldt die PFAS-regel ook voor medicijncupjes?
Dat is niet vanzelfsprekend. De regel gaat over verpakkingen die met voedsel in contact komen. Een medicijncupje op de afdeling hoeft daar niet onder te vallen. Bij de inkoop kun je de regel wel als maatstaf gebruiken.
Hoe weet ik of een cupje PFAS bevat?
Door het te laten meten. Een lab kan het totale gehalte aan fluor bepalen, of zoeken naar bepaalde PFAS. Vraag je leverancier om zo'n rapport.
Een cupje zonder coating proberen?

Bronnen en onderbouwing
Alles wat we op deze pagina beweren, met de bron, de voorwaarden en de datum waarop we het voor het laatst controleerden. Eigen testwerk staat erbij als Interne test, plannen als Doel. Zo kun je zelf nagaan waar elke bewering op rust.
Bekijk alle 5 bronnenBronnen verbergen
Bron Papieren wegwerpcupjes hebben vaak een plastic coating om ze waterdicht te maken. Volgens de Europese regels gelden ze daardoor als plastic wegwerpproduct.
- Bron
- Richtlijn (EU) 2019/904 (SUP-richtlijn, over plastic voor eenmalig gebruik) en de richtsnoeren van de Europese Commissie (2021/C 216/01)
- Link
- eur-lex.europa.eu/eli/dir/2019/904/oj (opent in een nieuw tabblad)
- Voorwaarden
- Geldt voor papieren cupjes met een plastic binnenlaag of coating.
- Status
- Bron
- Gecontroleerd
- 9 oktober 2026
Bron Ook bioplastic, zoals PLA, geldt volgens de SUP-richtlijn als plastic. Dat geldt ook als het uit planten komt of biologisch afbreekbaar is.
- Bron
- Richtlijn (EU) 2019/904 (SUP-richtlijn), overweging 11, en de richtsnoeren van de Europese Commissie (2021/C 216/01)
- Link
- eur-lex.europa.eu/eli/dir/2019/904/oj (opent in een nieuw tabblad)
- Voorwaarden
- Alleen natuurlijke polymeren die niet chemisch zijn veranderd, vallen buiten de richtlijn. De richtsnoeren van de Europese Commissie zijn niet bindend.
- Status
- Bron
- Gecontroleerd
- 10 oktober 2026
Bron De Europese verpakkingsverordening beperkt sinds 12 augustus 2026 PFAS in verpakkingen die met voedsel in contact komen.
- Bron
- Verordening (EU) 2025/40 (PPWR), artikel 5
- Link
- eur-lex.europa.eu/eli/reg/2025/40/oj (opent in een nieuw tabblad)
- Voorwaarden
- Dit geldt voor verpakkingen die in contact komen met voedsel.
- Status
- Bron
- Gecontroleerd
- 7 oktober 2026
Eigen gegevens Het cupje is van cellulose, zonder coating, extra laag of toevoegingen. Er zit geen plastic in.
- Bron
- Productspecificatie van Plastilose (2026)
- Voorwaarden
- Dit volgt uit de samenstelling van het product. We hebben nog geen testrapport over microplastics.
- Status
- Eigen gegevens
- Gecontroleerd
- 8 oktober 2026
Eigen gegevens We gebruiken geen PFAS en geen coating.
- Bron
- Productspecificatie van Plastilose (2026)
- Voorwaarden
- Dit gaat over wat we gebruiken, niet over een testresultaat. Het cupje is nog niet getest op fluor.
- Status
- Eigen gegevens
- Gecontroleerd
- 8 oktober 2026
